Редовната лабораториска анализа на крвта и урината е еден од најважните чекори во превенцијата и раното откривање на многу здравствени состојби. Сепак, за резултатите да бидат максимално прецизни и реални, клучно е како ќе се подготвите денот и часовите пред да дадете крв. Ненамерните грешки во исхраната или активностите можат вештачки да ги покачат или намалат параметрите, што води до погрешни заклучоци.
Многу често пациентите сметаат дека е доволно само „да не појадуваат" наутро пред прегледот. Но, реалноста е дека подготовката започнува уште претходниот ден. Во продолжение ви ги пренесуваме најважните медицински насоки за тоа како правилно да се подготвите за вашата следна лабораториска контрола.
1. Гладување пред преглед - колку часа се навистина потребни?
Златното правило за повеќето стандардни биохемиски анализи (особено за гликоза/шеќер во крвта и липиден статус - холестерол и триглицериди) е дека е потребно гладување од 10 до 12 часа пред земањето крв.
Ако вечерате во 20:00 часот навечер, идеално време за земање крв е наутро помеѓу 08:00 и 09:00 часот. Во овој период не треба да внесувате никаква храна, грицки или сокови. Консумирањето храна непосредно пред прегледот предизвикува нагол скок на гликозата и триглицеридите, што може лажно да укаже на дијабетес или нарушен метаболизам на мастите.
2. Дали смее да се пие кафе или вода?
Ова е најчестата дилема со која се среќаваме во ординацијата. Одговорот е поделен:
- Вода - ДА: Пиењето чиста, обична вода во умерени количини е дозволено, па дури и препорачливо. Дехидратацијата може да ја згусне крвта и вештачки да ги покачи вредностите на хемоглобинот, еритроцитите и бубрежните параметри (уреа и креатинин). Поради тоа, слободно испијте една чаша вода наутро.
- Кафе - НЕ: Без оглед на тоа дали е горко, без шеќер или без млеко, кафето е строго забрането пред земање крв. Кофеинот го стимулира организмот, влијае на метаболизмот на мастите, го менува нивото на одредени хормони и може моментално да го покачи крвниот притисок и нивото на шеќер. Ова важи и за енергетските пијалаци и чаевите. Првото кафе испијте го по посетата на лабораторијата.
3. Влијанието на физичкиот напор и вежбањето
Ако планирате лабораториски преглед, интензивните тренинзи во теретана, трчањето на долги патеки или тешката физичка работа треба да ги оставите за подоцна. Силниот физички напор во претходните 24 часа може значително да ги промени резултатите.
При интензивно вежбање доаѓа до микро-оштетувања на мускулните влакна, што резултира со драстично покачување на ензимите како што се креатин киназа (CK) и LDH, а може да се покачат и уреата и креатининот. Исто така, телото под стрес од вежбање ослободува хормони кои привремено влијаат на белата крвна лоза (леукоцити). Пред преглед, практикувајте само лесна прошетка.
4. Што е со редовната терапија и лековите?
Доколку земате хронична терапија (за притисок, срце, штитна жлезда итн.), генералното правило е секогаш да се консултирате со вашиот матичен лекар. Ова е особено важно ако проверувате ниво на хормони или концентрација на одреден лек во крвта. Веднаш по боцкањето, можете да ја земете вашата редовна терапија.